brand_cacao_opslag.png
RWA, Rookbeheersing, Brandveiligheid • 4 min lezen

Cacao opslag – een goede belegging?

Erik Peeters - gepubliceerd op 22 november 2016

brand_cacao_opslag.pngWereldwijd eten steeds meer mensen chocolade. Momenteel is de vraag naar cacao zelfs groter dan het aanbod. Dat maakt cacao – net zoals koffie – tot een interessante, waardevaste belegging. Zo interessant dat er scheepsladingen cacao in loodsen liggen opgeslagen om op een later tijdstip met winst verkocht te worden. Maar cacao opslag is niet zonder risico’s.

Chocolade; populaire lekkernij

Chocolade is een populaire lekkernij. Geen wonder dat cacao – de grondstof voor chocolade – niet aan te slepen is. Volgens The Washington Post geven chocolademakers zelfs aan dat chocolade opraakt. De verwachting is dan ook dat de prijs van chocolade verder stijgt. Reden genoeg om cacao onder de juiste condities op te slaan; een investering die zich – normaal gesproken – uitbetaalt. 

Enorme cacaoloodsen

Met name Amsterdam en Zaandam staan bekend om hun cacao opslag. Hier staan een aantal enorme loodsen van vele duizenden vierkante meters, vol met cacao. Voor de chocoladeliefhebber moet dit klinken als de hemel op aarde, maar investeerders moeten op hun hoede zijn. Diezelfde Zaanstreek staat namelijk niet alleen bekend om de loodsen, maar ook om de gevreesde branden bij cacao opslag. Het oliehoudende cacao is ontzettend brandbaar. Bij brand kun je je belegging dus in een keer kwijt zijn!

Een rekenvoorbeeld van dit risico:

In een loods van 8.000 m² – dat staat gelijk aan ongeveer twee voetbalvelden – liggen cacaobonen opgeslagen. Vrachtwagens rijden in en uit en kiepen de cacaobonen achterin de loods neer. Die lading cacaobonen hoopt zich op tot wel acht meter hoog. Als de hele loods gevuld is, ligt er dus 64.000 kuub – ofwel ca. 38 miljoen kilo – cacao in een enkele loods. Een ton cacao vertegenwoordigd nu een waarde van ongeveer €2.200,00. Stel dat hier brand ontstaat, dan verlies je toch al gauw cacao voor een waarde van 84 miljoen euro. 

Gevreesde loodsbranden

Een vergelijkbare situatie zagen we recent nog bij een brand in Someren-Heide waar ruim vijf dagen lang brand woedde bij een opslag van gebruikte autobanden. De brandweer had veel moeite om de smeulende massa af te laten koelen. In het geval van een loods vol cacaoboter is ingrijpen net zo lastig, het vuur grijpt dan te snel om zich heen. Als het gaat om opslag van cacaobonen en cacaopoeder is optreden wel mogelijk. Toch is een dergelijke brand totaal anders dan een ‘gewone’ brand. Het vraagt van de eigenaar/gebruiker specifieke bouwkundige-, installatietechnische- en organisatorische maatregelen om de brandbestrijding te ondersteunen.

Repressief maatregelenpakket

Een brand in een cacao opslag is een smeulbrand. Bijzonder kenmerkend voor deze brand is dat hij zich onder in de opslag, onzichtbaar voor het oog, kan uitbreiden. Vanwege de olie is de brand niet op traditionele wijze te blussen. De smeulende cacaobonen moeten doven! Houd rekening met de volgende maatregelen om de brand in de cacao opslag te doven en in de toekomst te voorkomen.

Maatregel 1: Branddetectie systeem

Ten behoeve van tijdige alarmering dient er een branddetectie systeem geïnstalleerd te zijn. Dat systeem werkt optimaal als het is afgestemd op de kenmerken van een smeulbrand en wanneer het bestand is tegen de omstandigheden in een opslagruimte.

Maatregel 2: Rook afvoeren

Om gedurende langere tijd, ongehinderd door rook, de opslagruimte in en uit te kunnen rijden, dient er voorzien te zijn in een rook- en warmteafvoerinstallatie (RWA).

Bij het ontwerp van een RWA-installatie voor een cacao opslag moet je met een aantal specifieke zaken rekening houden die afwijken van een standaard installatie:

  • Als eerste het feit dat personen zonder ademluchtbescherming langere tijd aanwezig zullen zijn in de te beveiligen ruimte. Dit vraagt dat je het rookverspreidingsgebied beperkt. Dit kan door middel van rookschermen en wordt ook wel rooksegmentering genoemd. Vervolgens stel je de rookvrije hoogte zodanig in dat mensen binnen het door rook belaste rooksegment gevrijwaard zijn van rook en dat de straling vanuit de rook binnen de veilige marges blijft.
  • Een tweede afwijking is dat je bij de ontwerpberekening rekening houdt met het relatief lage brandvermogen. In het geval van een laag brandvermogen bezit de rook minder thermiek. Het brandvermogen is één van de parameters in de berekeningsmethodiek voor rookafvoer. Bij een laag vermogen zal uit de berekening een groter benodigde toe- en afvoercapaciteit volgen dan bij een brand met een hoger vermogen. Door bij ontwerp rekening te houden met de grotere capaciteiten wordt een sterkere natuurlijke trek gecreë

Maatregel 3: Ruimte om smeulende cacao uit te strooien

In het geval van een brand dient de cacao zo snel mogelijk uit de loods gereden te worden en te worden uitgestrooid op omliggend terrein. Hiervoor moet personeel aanwezig zijn en de bedrijfsklare shovels moeten paraat staan. De opslaghallen moeten toegankelijk zijn en op het eigen terrein moet ruimte zijn om de bonen op uit te strooien. Als vuistregel hiervoor geldt een oppervlak dat minstens even groot is als het oppervlak van de loods zelf; in dit geval 8.000 m². Je moet je ervan bewust zijn dat het uitrijden dagen kan duren. Door snel optreden vergroot je de kans de brand in de kiem te smoren. 

Resumé

Beleggen in cacao is interessant, maar alleen als je je investering veilig kunt stellen. Brandveiligheid in een cacao opslag is maatwerk.

Case study Productiehal zonder brandcompartimenten

  

Fotocredits: zaans-industrieel-erfgoed.nl 

Picture of Erik Peeters

Erik Peeters