Brandveiligheid • 3 min lezen

Brand voorkomen en beheersen

Stan Veldpaus - gepubliceerd op 8 september 2015

brand_voorkomen“Het vuur woedde in een grote loods. Rond 7.30 uur is het sein brand meester gegeven, maar het nablussen gaat nog wel even duren”. “Het pand dient als verloren beschouwd te worden”. “De overkapping van de loods viel tijdens de brand naar beneden en bedekt nog diverse brandhaarden, wat het nablussen bemoeilijkt”. “Er staat een stevige wind in de richting van Aalsmeer, die de rook meevoert. Omwonenden krijgen daarom het advies ramen en deuren te sluiten”.

Zomaar enkele kreten uit een recent nieuwsbericht… Wat kun je nu doen om de gevolgen van een brand als deze te beperken? Dat vertel ik je graag in dit blog.

Gevolgen brand

Anno 2015 zijn er vele technische voorzieningen die de gevolgen van een brand kunnen beperken. Denk aan automatische blusinstallaties en Rook- en WarmteAfvoerinstallaties (RWA). Als er dergelijke voorzieningen in het pand uit het nieuwsbericht aanwezig waren geweest, dan:

  • zou het pand waarschijnlijk niet verloren zijn gegaan, omdat deze voorzieningen het werk van de brandweer vergemakkelijkt zouden hebben.
     
  • zou de overkapping overeind zijn gebleven.
     
  • zouden omwonenden geen hinder hebben ondervonden.

Brand voorkomen en beheersen

Natuurlijk kan een technische installatie falen, maar over het algemeen is een brandbeveiligingsinstallatie zeer betrouwbaar. Zo moeten brandbeveiligingsinstallaties voorzien zijn van een geldig inspectiecertificaat (zoals beschreven staat in het Bouwbesluit 2012). Toch kun je branden niet altijd voorkomen. Zelfs niet als panden bouwkundig nog zo goed zijn ingericht; met deugdelijke materialen en betrouwbare brandwerende voorzieningen. We moeten branden dan ook zo goed mogelijk kunnen beheersen. Onze zuiderburen en oosterburen onderkennen dit al lang; grote loodsen in België en Duitsland moeten minstens voorzien zijn van een Rook- en WarmteAfvoervoorziening (RWA). Maar hoe werkt een RWA nu precies?

De werking van een RWA

Bij een brand is het vuur zelf niet het enige probleem. De vrijkomende hete rookgassen veroorzaken ook enorme schade. Een RWA-installatie pakt deze hete gassen aan. Een dergelijk systeem zorgt voor voldoende ventilatie, waardoor rook en warmte eenvoudiger af te voeren zijn.

Natuurlijke en mechanische ventilatie

Er zijn zowel natuurlijke als mechanische ventilatiesystemen. Bij natuurlijke ventilatie wordt gebruikgemaakt van de thermische eigenschap van rook. Rook kan door ‘gaten’ in het dak worden afgevoerd. Rook is namelijk warmer dan de omgevingslucht en heeft daardoor een lagere soortelijke massa. Voor mechanische ventilatie geldt dat de ventilator een drukverschil veroorzaakt, waardoor de rook wordt afgevoerd. In beide situaties – natuurlijke en mechanische ventilatie – is de toevoer van voldoende vervangingslucht cruciaal.

RWA-systemen gekoppeld aan een brandmeldinstallatie

De inzet van een RWA-systeem gekoppeld aan een brandmeldinstallatie, kan de schade van een brand enorm beperken:

  • een snelle afvoer van vrijkomende rookgassen en hitte voorkomt te hoge ruimtetemperaturen. Hierdoor blijft de gebouwconstructie gevrijwaard van te hoge temperaturen. De constructie is dus beschermd tegen bezwijken en secundaire brandhaarden t.g.v. zelfontbranding worden voorkomen.
     
  • een continue afvoer van rook zorgt voor een rookvrije zone. De aanwezigen in het pand hebben hierdoor een vluchtweg die continu gevrijwaard is van rook.
     
  • een rookvrije zone helpt de brandweer om de brandhaard snel te lokaliseren. Hierdoor kunnen zij direct tot repressieve werkzaamheden overgaan.
     
  • een beheersbare temperatuur zorgt ervoor dat niet alleen het gebouw, maar ook machines en goederen grotendeels gespaard blijven.

Beperkte economische en sociale schade

Uiteraard vergen dergelijke installaties een bepaalde investering, maar hier staat wel tegenover dat:

  • de omvang van de brand in de meeste gevallen beperkt blijft. Als ondernemer kun je dus in korte tijd weer aan het werk.

  • de economische en sociale schade vaak meevalt.

  • het milieu minder nadeel ondervindt en materiaal behouden blijft. Niet geheel onbelangrijk in een eeuw waarin materialen schaars raken en het behoud van onze planeet steeds meer prioriteit krijgt.

‘Overall’ gezien is het inzetten van een RWA-systeem vele malen goedkoper, dan het niet-toepassen – en dus het accepteren van de materiële en sociale schade.

Nastreven hoger veiligheidsniveau

Het zal je dan ook niet verbazen dat ik een groot voorstander ben van aanvullende installatietechnische voorzieningen. Maak jij je hier ook hard voor? Streef jij ook een hoger veiligheidsniveau na, dan het minimale niveau waarop ons Bouwbesluit is gebaseerd? Ik ben benieuwd naar jouw mening. Laat het weten! Wil je meer informatie over een RWA-systeem? Dan kun je natuurlijk altijd even contact opnemen met ons.

White paper Brandveiligheid in Verkeerstunnels

 

Picture of Stan Veldpaus

Stan Veldpaus